Gıda atıklarını sürdürülebilir hayvan mamasına dönüştüren "Kadın Eliyle Doyan Patiler" projesi, kadın emeğini döngüsel ekonomiyle buluşturarak çevresel ve ekonomik değerin birlikte üretildiği örnek bir model ortaya koydu.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda, Güney Marmara Kalkınma Ajansı (GMKA) tarafından Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş Projesi (SoGreen) kapsamında desteklenen proje, Sındırgı Emekçi Kadınlar Tarım Gıda Turizm Sosyal Hizmetler Üretim ve İşletme Kooperatifi tarafından hayata geçirildi.
Gıda atıkları çevre dostu üretime dönüşüyor
Proje ile günümüzde önemli çevresel sorunlardan biri olan gıda atıklarının döngüsel ekonomi yaklaşımıyla yeniden değerlendirilmesine yönelik sürdürülebilir bir üretim modeli oluşturuldu.
Gıda atıklarının doğrudan bertaraf edilmesi yerine yeniden üretim döngüsüne dâhil edilmesini esas alan proje kapsamında, geleneksel mama üretim yöntemlerine alternatif, daha düşük kaynak ve enerji tüketimine dayalı "Sürdürülebilir Hayvan Besleme" modeli hayata geçirildi. Böylece atıkların çevresel yükünün azaltılmasının yanı sıra yerel ölçekte ekonomik değere dönüştürülmesine yönelik örnek bir uygulama geliştirildi.
Proje, kaynakların verimli kullanılması, atıkların azaltılması ve yeniden değerlendirilmesi bakımından sıfır atık hedeflerine katkı sağlarken, yerelde çevre dostu üretim kapasitesinin geliştirilmesine de imkân sundu.
Sıfır atık ve yeşil dönüşümün merkezinde kadın emeği var
Projenin önemli yönlerinden birini de üretim modelinin bir kadın kooperatifi bünyesinde hayata geçirilmesi oluşturdu. Proje sayesinde kooperatif üyesi kadınların yeşil ekonomi alanında üretim yapabilme kapasiteleri güçlendirilirken, kadınların ekonomik hayata daha aktif katılımının desteklenmesi amaçlandı. Çevresel sürdürülebilirliği sosyal kapsayıcılıkla bir araya getiren proje; kadın emeğinin yerel kalkınmaya, döngüsel ekonomiye ve çevre dostu üretime katkısını somut bir uygulamayla ortaya koydu.
Bu yönüyle proje, yalnızca gıda atıklarının değerlendirilmesine yönelik çevresel bir çalışma olmanın ötesinde, kadınların üretim süreçlerinde daha güçlü biçimde yer aldığı, yerel kaynakların ekonomik değere dönüştürüldüğü sürdürülebilir bir kalkınma modeli ortaya koydu.
"Atığı değere, kadın emeğini yeşil ekonominin gücüne dönüştürüyoruz"
Projenin tamamlanmasına ilişkin değerlendirmede bulunan Güney Marmara Kalkınma Ajansı Genel Sekreteri Onur Adıyaman, projenin SoGreen’in çevresel ve sosyal hedeflerini yerelde bir araya getiren güzel örneklerden biri olduğunu belirterek şunları söyledi:
"Yeşil dönüşümü yalnızca enerji veya teknoloji yatırımlarından ibaret görmüyoruz. Kaynaklarımızı daha verimli kullanan, atığı yeniden üretimin bir parçası hâline getiren ve bunu yaparken kadınların ekonomik hayattaki rolünü güçlendiren modelleri de bu dönüşümün önemli bir parçası olarak değerlendiriyoruz. ‘Kadın Eliyle Doyan Patiler’ projesinde gıda atıklarının ekonomik değere dönüştürülmesi ile kadın emeğinin üretime kazandırılması aynı model içerisinde buluştu. Güney Marmara’da çevresel sürdürülebilirliği ekonomik ve sosyal faydayla birleştiren bu tür uygulamaların yaygınlaşmasını önemsiyoruz."