Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Ramazan döneminde, markette 4 üründe fiyat değişimi olmazken, 18 üründe azalma, 14 üründe ise fiyat artışı meydana geldiğini ifade etti. Bayraktar, üreticide Ramazan döneminde, 10 üründe fiyat değişimi olmazken, 10 üründe azalma, 12 üründe fiyat artışı tespit ettiklerini bildirdi.
TZOB Başkanı Bayraktar, Birlik Merkezinde düzenlediği basın toplantısında, bu yıl büyük bölümü Haziran ayına denk gelen Ramazan ayı boyunca ürün fiyatlarını incelemeye devam ettiklerini bildirdi. 27 Mayıs-29 Haziran döneminde market fiyatlarında; 4 üründe fiyat değişimi olmazken, 18 üründe azalma, 14 üründe ise fiyat artışı meydana geldiğine dikkati çeken Bayraktar, şunları söyledi:
-"HAVUÇ, KURU SOĞAN, SÜT VE TOZ ŞEKER FİYATINDA DEĞİŞİM GÖRÜLMEDİ"-
"Havuç, kuru soğan, süt ve toz şeker fiyatında değişim görülmedi. Markette en fazla fiyat düşüşü ise yüzde 30,23 ile kirazda gerçekleşti. Kirazdaki fiyat düşüşünü yüzde 15,69 ile yeşil fasulye, yüzde 14,96 ile karpuz, yüzde 14,50 ile çilek, yüzde 11,16 ile patates, yüzde 10,98 ile yeşil soğan, yüzde 7,38 ile fındık, yüzde 7,33 ile Antep fıstığı, yüzde 5,54 ile kuru incir, yüzde 4,63 ile kuru kayısı, yüzde 4,24 ile salatalık, yüzde 3,50 ile kuru fasulye, yüzde 2,88 ile tavuk eti, yüzde 2,81 ile marul, yüzde 1,31 ile ayçiçeği yağı, yüzde 1,29 ile zeytinyağı, yüzde 1,20 ile kuru üzüm, yüzde 0,41 ile elma izledi.
-"MARKETTE EN FAZLA FİYAT ARTIŞI İSE YÜZDE 60,86 İLE DOMATESTE GÖRÜLDÜ"-
Markette en fazla fiyat artışı ise yüzde 60,86 ile domateste görüldü. Domatesteki fiyat artışını yüzde 19,53 ile kabak, yüzde 19,47 ile sivri biber, yüzde 16,70 ile yeşil mercimek, yüzde 15,25 ile kırmızı mercimek, yüzde 11,36 ile limon, yüzde 5,43 ile maydanoz, yüzde 5,35 ile mısırözü yağı, yüzde 4,45 ile patlıcan, yüzde 4,38 ile dana eti, yüzde 2,94 ile yumurta, yüzde 2,59 ile pirinç, yüzde 2,04 ile nohut, yüzde 1,61 ile kuzu eti takip etti."
-ÜRETİCİ FİYATLARI-
Üretici fiyatlarında, 27 Mayıs-29 Haziran döneminde, 10 üründe fiyat değişimi olmazken, 10 üründe azalma, 12 üründe ise fiyat artışı tespit ettiklerini belirten Bayraktar, şöyle devam etti:
"Maydanoz, patates, kuru fasulye, nohut, yeşil mercimek, pirinç, kuru kayısı, kuru incir, Antep fıstığı ve zeytinyağı fiyatları değişmeyen ürünler oldu.
Üreticide fiyatı en fazla düşen ürün olan yeşil soğanda düşüş oranı yüzde 34,55'i buldu. Yeşil soğandaki fiyat düşüşünü yüzde 27,39 ile çilek, yüzde 22,03 ile yeşil fasulye, yüzde 15,68 ile kiraz, yüzde 13,68 ile iç fındık, yüzde 11,76 ile elma, yüzde 10,71 ile havuç, yüzde 7,27 ile kırmızı mercimek, yüzde 4,76 ile salatalık, yüzde 4,52 ile karpuz izledi.
Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 82,50 ile kuru soğanda meydana geldi. Kuru soğandaki fiyat artışını yüzde 49,92 ile domates, yüzde 28,96 ile sivri biber, yüzde 24,02 ile limon, yüzde 21,88 ile kuru üzüm, yüzde 20,30 ile marul, yüzde 15,63 ile yumurta, yüzde 2,94 ile kabak, yüzde 2,91 süt, yüzde 2,70 ile dana eti, yüzde 2 ile patlıcan, yüzde 0,86 ile kuzu eti takip etti.
27 Mayıs-29 Haziran döneminde, marketlerde fiyatı en fazla artan ürün domates, fiyatı en fazla düşen ürün kiraz oldu.
Üreticide ise fiyatı en fazla artan ürünler, kuru soğan ve domates, fiyatı en fazla düşen ürünler ise yeşil soğan ve çilek olarak tespit edildi."
-"TÜRKİYE İLE RUSYA ARASINDAKİ OLUMLU GELİŞMELER ÜRETİCİYİ UMUTLANDIRDI"-
Son günlerde Türkiye ve Rusya arasında yaşanan olumlu gelişmelerin üreticileri umutlandırdığını ifade eden Bayraktar, özellikle bazı ürünlerde en büyük pazar konumundaki Rusya ile ticari ilişkilerin çok önemli boyutlarda olduğunu vurguladı. Türkiye'nin, 2015 yılında Rusya'ya 3,6 milyar dolarlık ihracat yaptığını, Rusya'dan 20,4 milyar dolarlık ithalat gerçekleştiğini hatırlatarak şunları aktardı:
"Dünyanın sayılı tarım ürünleri ithalatçısı ülkelerinden biri olan Rusya'nın gıda ve tarım ürünü ithalatı 40 milyar doları aşmaktadır. Rusya, gıda ve tarımda özellikle de yaş meyve sebze ihracatımızda en önemli ülkedir. 2015 yılında Rusya'ya 1,1 milyar dolarlık tarım ve gıda ihracatı yaparken, bu ülkeden çok büyük bölümü tahıl ve yağlı tohumdan oluşan 2,1 milyar dolarlık tarım ve gıda ithalatı gerçekleştirdik. Bu ülkeye yaptığımız ihracat içinde en önemli payı, 2015 yılında, 600 milyon dolarla meyve ve 336,9 milyon dolarla sebze almaktadır. Meyve ve sebzenin toplam ihracatı 936,9 milyon doları bulmaktadır.
Meyveler içinde öne çıkan ürünler ise turunçgiller, çilek ve üzümdür. Sebzeler içinde ise domates öne çıkmaktadır. Rusya'ya diğer önemli ihracat kalemlerimiz su ürünleri, yağlı tohum ve kanatlı etidir. Bu ülkeden daha çok tahıl ürünleri, ayçiçeği yağı ithal etmekteyiz.
Türk-Rus ilişkilerinin normal seyrine dönmesi hem Türkiye hem de Rusya için oldukça önemlidir. Bu karardan turizm ve tarım sektörlerimiz kazançlı çıkacaktır. Rusya'ya yönelik tarım ürünleri ihracatının yeniden başlamasıyla, çiftçimizin ambargodan doğan mağduriyeti ortadan kalkacaktır."
-"MAKUL FİYATLA ET İÇİN ÜRETİCİLERİMİZİN GİRDİ MALİYETLERİ DÜŞÜRÜLMELİ"-
Ramazan boyunca kesimlik hayvan sıkıntısı yaşanmayacağını daha önce söylediğini hatırlatan Bayraktar, Ramazan'da kesimlik hayvan sıkıntısı görülmediğini, et üretiminde de bir sorun olmadığını belirterek, kırmızı et ve süt konusunda şu bilgileri verdi:
"Son 5 yıldır üretimde sürekli bir artış görülüyor. Üretim desteklenirse, et ve süt piyasasında istikrar sağlanırsa, et ithalatı söylemleriyle üreticilerimiz tedirgin edilmezse kırmızı ette bir sorunumuz olmaz. Bunu hep söyledik. Söylemeye de devam edeceğiz.
Ramazan ayı öncesine göre, üretici ve marketlerde et fiyatları az da olsa artış göstermiştir. Fakat bu durum üretici fiyatlarında, Ramazan ayının ilk yarısında görülmüştür. İkinci yarıda fiyatlar gerilemiştir. Nitekim, üreticide hem dana eti hem de kuzu eti fiyatlarında Ramazan ortasına göre az da olsa bir düşüş oldu. Ramazan ayı öncesinde 24 lira 83 kuruş olan dana eti fiyatı Ramazan ortasında 25 lira 80 kuruşa çıktıktan sonra Ramazan ayının son günlerini yaşadığımız bu günlerde 25 lira 50 kuruşa geriledi.
Aynı şekilde kuzu eti fiyatı Ramazan öncesinde 25 lira 59 kuruştu. Bu rakam, Ramazan ortasında 26 lira 11 kuruşa çıkmıştı. Bugünlerde 25 lira 81 kuruşu düştü.
Market fiyatlarında dana eti Ramazan öncesinde 39 lira 59 kuruşken, Ramazan ortasında 40 lira 5 kuruşa, 29 Haziran'da 41 lira 32 kuruşa yükselmiştir.
Kuzu eti fiyatları markette Ramazan ortasında, Ramazan öncesine göre bir miktar düşmüş sonra yeniden yükselmiştir. Ramazan öncesinde kuzu eti 44 lira 93 kuruşken, Ramazan ortasında 44 lira 59 kuruşa inmiş, 29 Haziran'da 45 lira 65 kuruşa çıkmıştır.
Özellikle son bir yılda meydana gelen üretici fiyatlarındaki artışın ana sebebi başta besiye alınan hayvan ve yem fiyatları olmak üzere maliyetlerde meydana gelen yükselmedir.
Buradan bir kez daha bir gerçeğin altını çizmek isterim ki, şayet, vatandaşlarımızın makul fiyatla et yemesi isteniyorsa, üreticilerimizin girdi maliyetleri düşürülmeli, destekler artırılmalıdır.
Üreticide çiğ süt fiyatları Ramazan ayı öncesine göre 3 kuruş artarak 1 lira 3 kuruştan 1 lira 6 kuruşa çıkmıştır.
Bilindiği üzere Ulusal Süt Konseyi'nin çiğ süt tavsiye fiyatı Temmuz 2014 tarihinden bu yana 1 lira 15 kuruştur.
Et ve Süt Kurumu'nun piyasaya müdahalesi fiyatın daha da düşmesine engel olmuştur.
Üretimin sürdürülebilir olması için fiyatın 1 lira 15 kuruşun üzerine çıkarılması elzemdir."
-"ÜRETİCİ MARKET FİYATLARI ARASINDAKİ MAKASTA SORUN DEVAM EDİYOR"-
Üretici market fiyatları arasındaki makasta ise sorunun devam ettiğini belirten Bayraktar, şöyle konuştu:
"Pazarlamadaki sorunlar nedeniyle üreticilerimiz düşük fiyata ürün satarken, tüketiciler de daha pahalıya ürün tüketmek durumunda kalıyor.
Tarladan markete olan zincirin kısalması, fiyatların çiftçi lehine oluşturulabilmesi, tüketicilerimizin de uygun fiyatla ürün almalarının sağlanmasının yolu kuşkusuz ekonomik örgütlenmeden ve planlı üretimden geçiyor. Üreticilerin üretim ve pazarlamada ortak hareket etmelerini, örgütlenmelerini ve örgütlü hareket etmelerini teşvik edici mekanizmaların geliştirilmesi bir zorunluluk haline gelmiştir. Bu örgütlerinin finansal bakımdan daha güçlü hale gelmesi, etkinlik ve işlevselliklerinin artırılması sağlanmalıdır."
-"PRİM ARTIŞI TALEP ETTİK"-
Bayraktar, bir basın mensubunun, buğday alım fiyatlarını sorması ve hayvan ithalatı söylemleri olduğunu belirtmesi üzerine, şunları söyledi:
"Buğday fiyatları özellikle enflasyonun altında kaldı. Burada maliyetleri dikkate aldılar. Enflasyonu değil. Biz bütün bunlara rağmen bir prim artışı talep ettik. Bakanlığımız bir prim artışı üzerinde çalışıyor. Bir prim artışı verilmesini bekliyoruz."